Derslerde öğrendiğin kuralların hepsi burada. Takıldığında dönüp bakabilirsin.
| Yapı | Kural | Örnek |
|---|---|---|
| virgül + who / which | Zaten belli olan isme ek bilgi verir; virgüllerle ayrılır, çıkarılsa da cümle anlamlı kalır | My mother, who is a doctor, works hard. |
| that yok | Virgüllü yapıda that kullanılmaz, zamir de düşürülemez | This book, which I read last year, is great. |
| whose | Sahiplik: kimin / -in | Ali, whose father is a pilot, travels a lot. |
| whom | Resmi dilde nesne olan kişi, özellikle edattan sonra | Mr Arslan, to whom I spoke, was helpful. |
| where / when | Yer ve zaman bildiren isimlerden sonra | Izmir, where I grew up, is by the sea. |
| …, which (tüm cümle) | Önceki cümlenin tamamını kasteder: “bu da” | It rained all day, which ruined our plans. |
| edat + which / whom | Resmi: in which, with whom; günlük: edat sonda | The flat, which we lived in, has been sold. |
| some / most / all / both of whom / which | Miktar + of + whom (kişi) / which (nesne); “of them” olmaz | I have two sisters, both of whom are married. |
B1'de defining (tanımlayıcı) yapıları gördün: The man who lives next door is a doctor. Burada yan cümle “hangi adam?” sorusunu cevaplar, çıkarırsan anlam eksik kalır.
Non-defining (tanımlamayan) yapı ise kim ya da ne olduğu zaten belli olan bir isme ek bilgi ekler ve virgüllerle ayrılır: My mother, who is a teacher, loves gardening. Virgüllü kısmı silsen bile cümle tamdır: My mother loves gardening.
Özel isimler (Istanbul, Ahmet, Mr Smith) ve tek olan kişiler (my mother, my father) zaten belli olduğu için hep virgül alır. Kişiler için who, nesneler ve yerler için which kullanılır.
Türkçede “Londra'da yaşayan ağabeyim” dersin ve fark görünmez. İngilizcede virgül anlamı değiştirir: My brother who lives in London (başka ağabeylerim de var) ≠ My brother, who lives in London, (tek ağabeyim var, bu da ek bilgi).
My mother, who is a teacher, loves gardening.
Öğretmen olan annem bahçeyle uğraşmayı çok sever.
Istanbul, which is Turkey's largest city, is very crowded.
Türkiye'nin en büyük şehri olan İstanbul çok kalabalıktır.
The students who failed the exam must take it again.
Sınavda kalan öğrenciler sınava tekrar girmeli. (defining, virgül yok)
Kendine sor: “Bu bilgi olmadan hangi kişi/şey olduğunu anlar mıyım?” Anlıyorsan bilgi ektir → virgül koy.
Defining yapıda that serbestti: The book that I read was great. Non-defining yapıda ise that asla kullanılmaz: This book, which I read last year, was great. (“This book, that I read…” yanlış.)
Defining yapıda nesne olan zamir düşebilirdi: The film (that) I watched was boring. Virgüllü yapıda zamir düşemez: The film, which I watched yesterday, was boring. (“The film, I watched yesterday, …” yanlış.)
Kişi nesne olduğunda günlük dilde who, resmi dilde whom kullanılır: Ayşe, who / whom you met yesterday, is my cousin.
The Eiffel Tower, which was built in 1889, is in Paris.
1889'da inşa edilen Eyfel Kulesi Paris'tedir.
Rome, which we visited last year, was very beautiful.
Geçen yıl ziyaret ettiğimiz Roma çok güzeldi.
Ayşe, who you met yesterday, is my cousin.
Dün tanıştığın Ayşe benim kuzenim.
Virgül gördüğün an that'i unut: virgülden sonra kişi için who/whom, nesne için which.
whose sahiplik bildirir (kimin / -in): My friend Ali, whose father is a pilot, travels a lot. Türkçede “babası pilot olan Ali” dersin; İngilizcede whose + isim kullanılır.
whom kişi nesne olduğunda resmi dilde kullanılır: The director, whom I had never met, welcomed me. Günlük dilde yerine who da olur.
Yerler için where (= in which), zamanlar için when kullanılır: Antalya, where we spent our holiday, was very hot. We met in 2015, when we were both students.
Ali, whose father is a pilot, travels a lot.
Babası pilot olan Ali çok seyahat eder.
Antalya, where we spent our holiday, was very hot.
Tatilimizi geçirdiğimiz Antalya çok sıcaktı.
We met in 2015, when we were both students.
2015'te tanıştık, o zamanlar ikimiz de öğrenciydik.
whose ile who's karıştırma! who's = who is / who has. Sahiplik için her zaman whose.
which sadece bir ismi değil, önceki cümlenin tamamını da kastedebilir: He passed the exam, which surprised everyone. (Sınavı geçti, bu da herkesi şaşırttı.) Burada şaşırtan şey sınav değil, onun sınavı geçmesidir.
Bu kullanımda daima virgül + which gelir. what ya da that kullanılmaz: “It rained all weekend, what ruined our plans” Türk öğrencilerin sık yaptığı bir hatadır.
Bu yapı genelde bir yorum ya da sonuç ekler: …, which was a surprise / which made me angry / which meant we were late.
He passed the exam, which surprised everyone.
Sınavı geçti, bu da herkesi şaşırttı.
It rained all day, which ruined our plans.
Bütün gün yağmur yağdı, bu da planlarımızı mahvetti.
She didn't come to the party, which was strange.
Partiye gelmedi, ki bu tuhaftı.
Türkçede “…, bu da …” ya da “…, ki bu …” diyorsan İngilizcede , which kullan. Asla “, what”.
Fiil bir edat alıyorsa (stay in, work with, speak to) edat iki yerde durabilir. Günlük dilde sonda: The hotel, which we stayed in, was lovely. Resmi dilde başta: The hotel, in which we stayed, was lovely.
Edattan hemen sonra kişi için yalnızca whom, nesne için yalnızca which gelir. to who, with that gibi yapılar yanlıştır: Mr Arslan, to whom I spoke, was very helpful.
Miktar ifadeleri de bu kalıpla kullanılır: some / most / all / both / none of whom (kişi), of which (nesne). Türk öğrencilerin klasik hatası “of them” demektir: I have two sisters, both of whom are married. (“both of them are married” virgülle bağlanamaz.)
The company, for which I work, is based in Izmir.
Çalıştığım şirket İzmir merkezli.
The flat, which we lived in for ten years, has been sold.
On yıl yaşadığımız daire satıldı.
She has three children, all of whom are at university.
Üç çocuğu var, hepsi üniversitede.
Edattan sonra who ve that gelmez. to whom, with whom, in which, of which kalıplarını ezberle.
Virgüllü (non-defining) yapı, zaten belli olan bir isme ek bilgi ekler. Kişi → who / whom, nesne → which, sahiplik → whose, yer → where, zaman → when. that asla kullanılmaz, zamir düşmez.
, which önceki cümlenin tamamını kastedebilir (bu da…). Edattan sonra yalnızca whom / which gelir: to whom, in which, most of whom, all of which.
Izmir, where I grew up, is by the sea.
Büyüdüğüm İzmir deniz kenarındadır.
He failed the test again, which disappointed his parents.
Sınavdan yine kaldı, bu da ailesini hayal kırıklığına uğrattı.
The students, most of whom were tired, left early.
Çoğu yorgun olan öğrenciler erken çıktı.
Virgül + that ya da virgül + what gördüğünde alarm zili çalsın.